پرش به محتوا

اصول نظریه‌پردازی در قلمرو علوم انسانی (کتاب): تفاوت میان نسخه‌ها

از دانشنامه علوم انسانی
سعید مقدم (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
سعید مقدم (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۶: خط ۶:
این کتاب با هدف ارائه چارچوبی منسجم برای فهم «نظریه» و «نظریه‌پردازی» در حوزه علوم انسانی تدوین شده است. نویسنده نظریه‌پردازی را فرآیندی از تفکر نظام‌مند می‌داند که با بهره‌گیری از رویکردهای گوناگون ـ از جمله علمی، تجربی، فلسفی، معرفتی، دینی، نقلی، اجتهادی و تاریخی ـ به تولید دیدگاه‌های راهبردی یا کاربردی در حوزه‌های نگرش، انگیزش، گرایش و رفتار انسانی می‌انجامد.
این کتاب با هدف ارائه چارچوبی منسجم برای فهم «نظریه» و «نظریه‌پردازی» در حوزه علوم انسانی تدوین شده است. نویسنده نظریه‌پردازی را فرآیندی از تفکر نظام‌مند می‌داند که با بهره‌گیری از رویکردهای گوناگون ـ از جمله علمی، تجربی، فلسفی، معرفتی، دینی، نقلی، اجتهادی و تاریخی ـ به تولید دیدگاه‌های راهبردی یا کاربردی در حوزه‌های نگرش، انگیزش، گرایش و رفتار انسانی می‌انجامد.


در این اثر، نظریه‌پردازی به‌مثابه شاخص سنجش اعتبار علمی اندیشه معرفی می‌شود؛ به‌گونه‌ای که ارزش و اعتبار دانش و پدیدآورندگان آن، در گرو برخورداری از نظریه‌ای منسجم و روشمند ارزیابی می‌شود.<ref>[https://www.qomnews.ir/fa/news/51991/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%86%D8%B8%D8%B1%D9%8A%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%D9%8A-%D9%82%D9%84%D9%85%D8%B1%D9%88%D9%8A-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D9%85%D9%8A-%D8%B4%D9%88%D8%AF ««اصول نظريه‌پردازي در قلمروي علوم انساني» منتشر مي‌شود»، وب‌سایت قم نیوز.]</ref>
در این اثر، نظریه‌پردازی به‌مثابه شاخص سنجش اعتبار علمی اندیشه معرفی می‌شود؛ به‌گونه‌ای که ارزش و اعتبار دانش و پدیدآورندگان آن، در گرو برخورداری از نظریه‌ای منسجم و روشمند ارزیابی می‌شود.<ref>[https://eshop.iki.ac.ir/shop/7/Product/2794 «اصول نظریه پردازی در قلمرو علوم انسانی»، وب‌سایت انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.]</ref>


== ساختار کتاب ==
== ساختار کتاب ==
خط ۱۹: خط ۱۹:
* اصالت و اعتبار نظریه
* اصالت و اعتبار نظریه


به‌صورت تحلیلی واکاوی می‌شود.
به‌صورت تحلیلی واکاوی می‌شود.<ref>[https://www.qomnews.ir/fa/news/51991/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%86%D8%B8%D8%B1%D9%8A%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%D9%8A-%D9%82%D9%84%D9%85%D8%B1%D9%88%D9%8A-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D9%85%D9%8A-%D8%B4%D9%88%D8%AF ««اصول نظريه‌پردازي در قلمروي علوم انساني» منتشر مي‌شود»، وب‌سایت قم نیوز.]</ref>


=== فصل دوم: ارکان نظریه‌پردازی ===
=== فصل دوم: ارکان نظریه‌پردازی ===
خط ۲۷: خط ۲۷:
# طرح و برنامه نظریه
# طرح و برنامه نظریه
# عناصر کلیدی نظریه‌پردازی
# عناصر کلیدی نظریه‌پردازی
# عینیت‌بخشی به نظریه در عرصه عمل
# عینیت‌بخشی به نظریه در عرصه عمل.<ref>[https://bookroom.ir/book/64337/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D9%84%D9%85%D8%B1%D9%88-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C «اصول نظریه پردازی در قلمرو علوم انسانی»، وب‌سایت پاتوق کتاب فردا.]</ref>


=== فصل سوم: الگوها و مراحل نظریه‌پردازی ===
=== فصل سوم: الگوها و مراحل نظریه‌پردازی ===
در این بخش، الگوهای نظریه‌پردازی معرفی و مفهوم‌شناسی می‌شوند. نویسنده چهارده مرحله برای فرآیند نظریه‌پردازی برمی‌شمارد و هر یک را به‌صورت نظام‌مند توضیح می‌دهد.
در این بخش، الگوهای نظریه‌پردازی معرفی و مفهوم‌شناسی می‌شوند. نویسنده چهارده مرحله برای فرآیند نظریه‌پردازی برمی‌شمارد و هر یک را به‌صورت نظام‌مند توضیح می‌دهد.<ref>[https://www.qomnews.ir/fa/news/51991/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%86%D8%B8%D8%B1%D9%8A%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%D9%8A-%D9%82%D9%84%D9%85%D8%B1%D9%88%D9%8A-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D9%85%D9%8A-%D8%B4%D9%88%D8%AF ««اصول نظريه‌پردازي در قلمروي علوم انساني» منتشر مي‌شود»، وب‌سایت قم نیوز.]</ref>


=== فصل چهارم: روش‌ها و رویکردهای نظریه‌پردازی ===
=== فصل چهارم: روش‌ها و رویکردهای نظریه‌پردازی ===
در این فصل، روش‌های مختلف نظریه‌پردازی با رویکردهای متنوع علمی، فلسفی و دینی تحلیل شده و نسبت آن‌ها با تولید نظریه در علوم انسانی بررسی می‌شود.
در این فصل، روش‌های مختلف نظریه‌پردازی با رویکردهای متنوع علمی، فلسفی و دینی تحلیل شده و نسبت آن‌ها با تولید نظریه در علوم انسانی بررسی می‌شود.<ref>[https://www.qomnews.ir/fa/news/51991/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%86%D8%B8%D8%B1%D9%8A%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%D9%8A-%D9%82%D9%84%D9%85%D8%B1%D9%88%D9%8A-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D9%85%D9%8A-%D8%B4%D9%88%D8%AF «اصول نظريه‌پردازي در قلمروي علوم انساني» منتشر مي‌شود»، وب‌سایت قم نیوز.]</ref>


=== فصل پنجم: عوامل مؤثر بر نظریه‌پردازی ===
=== فصل پنجم: عوامل مؤثر بر نظریه‌پردازی ===
این فصل به تبیین هشت یا نه عامل اثرگذار بر فرآیند نظریه‌پردازی اختصاص دارد و در پایان، جمع‌بندی و نتیجه‌گیری کلی ارائه می‌شود.
این فصل به تبیین هشت یا نه عامل اثرگذار بر فرآیند نظریه‌پردازی اختصاص دارد و در پایان، جمع‌بندی و نتیجه‌گیری کلی ارائه می‌شود.<ref>[https://bookroom.ir/book/64337/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D9%84%D9%85%D8%B1%D9%88-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C «اصول نظریه پردازی در قلمرو علوم انسانی»، وب‌سایت پاتوق کتاب فردا.]</ref>


== هدف و اهمیت ==
== هدف و اهمیت ==
کتاب «اصول نظریه‌پردازی در قلمروی علوم انسانی» با هدف ترسیم اصول، ضوابط و معیارهای اعتبار و روایی نظریه در علوم انسانی منتشر شده و می‌کوشد چارچوبی روشمند برای ارزیابی و تولید نظریه در این حوزه فراهم آورد. این اثر برای پژوهشگران، استادان و دانشجویان علوم انسانی، به‌ویژه در حوزه مطالعات اسلامی و نظریه‌پردازی بومی، منبعی راهنما به‌ شمار می‌آید.
کتاب «اصول نظریه‌پردازی در قلمروی علوم انسانی» با هدف ترسیم اصول، ضوابط و معیارهای اعتبار و روایی نظریه در علوم انسانی منتشر شده و می‌کوشد چارچوبی روشمند برای ارزیابی و تولید نظریه در این حوزه فراهم آورد. این اثر برای پژوهشگران، استادان و دانشجویان علوم انسانی، به‌ویژه در حوزه مطالعات اسلامی و نظریه‌پردازی بومی، منبعی راهنما به‌ شمار می‌آید.<ref>[https://www.qomnews.ir/fa/news/51991/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%86%D8%B8%D8%B1%D9%8A%D9%87-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%D9%8A-%D9%82%D9%84%D9%85%D8%B1%D9%88%D9%8A-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%B1-%D9%85%D9%8A-%D8%B4%D9%88%D8%AF «اصول نظريه‌پردازي در قلمروي علوم انساني» منتشر مي‌شود»، وب‌سایت قم نیوز.]</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}

نسخهٔ ۲۲ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۰۷

اصول نظریه‌پردازی در قلمرو علوم انسانی (کتاب)؛ کتاب با هدف ارائه چارچوبی منسجم برای نظریه‌پردازی در حوزه علوم انسانی.

کتاب «اصول نظریه‌پردازی در قلمروی علوم انسانی: معیارهای اعتبار و روایی یک نظریه» اثر سید احمد رهنمایی، از سوی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی منتشر شده و به تبیین مبانی، ارکان، مراحل و معیارهای نظریه‌پردازی در علوم انسانی می‌پردازد.

معرفی اثر

این کتاب با هدف ارائه چارچوبی منسجم برای فهم «نظریه» و «نظریه‌پردازی» در حوزه علوم انسانی تدوین شده است. نویسنده نظریه‌پردازی را فرآیندی از تفکر نظام‌مند می‌داند که با بهره‌گیری از رویکردهای گوناگون ـ از جمله علمی، تجربی، فلسفی، معرفتی، دینی، نقلی، اجتهادی و تاریخی ـ به تولید دیدگاه‌های راهبردی یا کاربردی در حوزه‌های نگرش، انگیزش، گرایش و رفتار انسانی می‌انجامد.

در این اثر، نظریه‌پردازی به‌مثابه شاخص سنجش اعتبار علمی اندیشه معرفی می‌شود؛ به‌گونه‌ای که ارزش و اعتبار دانش و پدیدآورندگان آن، در گرو برخورداری از نظریه‌ای منسجم و روشمند ارزیابی می‌شود.[۱]

ساختار کتاب

کتاب «اصول نظریه‌پردازی در قلمروی علوم انسانی: معیارهای اعتبار و روایی یک نظریه» در پنج فصل تنظیم شده است:

فصل اول: نظریه و نظریه معیار

در این فصل، مفهوم‌شناسی «نظریه»، «نظریه‌پردازی»، «نظریه معیار» و «معیار نظریه‌پردازی» بررسی می‌شود. همچنین معیارهای مرتبط با:

  • ساختار نظریه‌پردازی
  • محتوای نظریه
  • ویژگی‌های نظریه‌پرداز
  • اصالت و اعتبار نظریه

به‌صورت تحلیلی واکاوی می‌شود.[۲]

فصل دوم: ارکان نظریه‌پردازی

این فصل چهار رکن اساسی نظریه‌پردازی را تبیین می‌کند:

  1. مبادی تصوری و تطبیقی
  2. طرح و برنامه نظریه
  3. عناصر کلیدی نظریه‌پردازی
  4. عینیت‌بخشی به نظریه در عرصه عمل.[۳]

فصل سوم: الگوها و مراحل نظریه‌پردازی

در این بخش، الگوهای نظریه‌پردازی معرفی و مفهوم‌شناسی می‌شوند. نویسنده چهارده مرحله برای فرآیند نظریه‌پردازی برمی‌شمارد و هر یک را به‌صورت نظام‌مند توضیح می‌دهد.[۴]

فصل چهارم: روش‌ها و رویکردهای نظریه‌پردازی

در این فصل، روش‌های مختلف نظریه‌پردازی با رویکردهای متنوع علمی، فلسفی و دینی تحلیل شده و نسبت آن‌ها با تولید نظریه در علوم انسانی بررسی می‌شود.[۵]

فصل پنجم: عوامل مؤثر بر نظریه‌پردازی

این فصل به تبیین هشت یا نه عامل اثرگذار بر فرآیند نظریه‌پردازی اختصاص دارد و در پایان، جمع‌بندی و نتیجه‌گیری کلی ارائه می‌شود.[۶]

هدف و اهمیت

کتاب «اصول نظریه‌پردازی در قلمروی علوم انسانی» با هدف ترسیم اصول، ضوابط و معیارهای اعتبار و روایی نظریه در علوم انسانی منتشر شده و می‌کوشد چارچوبی روشمند برای ارزیابی و تولید نظریه در این حوزه فراهم آورد. این اثر برای پژوهشگران، استادان و دانشجویان علوم انسانی، به‌ویژه در حوزه مطالعات اسلامی و نظریه‌پردازی بومی، منبعی راهنما به‌ شمار می‌آید.[۷]

پانویس